Het stikstofbeleid vergt grote inspanningen van de landbouwsector. Daarom maakt de Vlaamse Regering bijkomende middelen vrij voor flankerend beleid en bijkomend onderzoek. Het onderzoek is nodig om de inzichten rond stikstofverliezen nog beter in kaart te brengen en om maatregelen die N-verliezen reduceren, wetenschappelijk te onderbouwen. Ook in het kader van het Vlaams Energie- en Klimaatplan worden inspanningen gevraagd om de methaanemissies uit mestopslag te verminderen.
Snelle mestverwijdering uit melkveestallen: heel wat voordelen
Uit onderzoek naar de emissiereductie bij verschillende types vloeren in melkveestallen wordt aangenomen dat een dichte vloer (al dan niet met perforaties), in combinatie met een mest(zuig)robot of mestschuif, voor een bijkomende reductie van ammoniak- als methaanemissie zal zorgen op stalniveau. De mest wordt niet langdurig opgeslaan in een mestkelder onder de roostervloer, maar komt in een afstortput en vervolgens in een mestopslag of vergister terecht.
Het is ook de verwachting dat meer en meer melkveebedrijven in de toekomst zullen kiezen voor het bewerken van dagverse mest met als doel de emissie van methaan te reduceren. Voorbeelden van mestbewerkingstechnieken zijn vergisters, scheiden van mest, strippen, …
Niet enkel op vlak van emissies is het interessant om de mestverblijftijd in de stal zo kort mogelijk te houden, maar ook op vlak van dierengezondheid heeft dit type van mestmanagement voordelen. Het bewaren van de mest buiten de stal in plaats van onder de dieren, zorgt voor een verbetering van het stalklimaat.
Nood aan concrete meetgegevens over de ammoniak- en methaanemissiereducties
Het is duidelijk dat melkveestallen met snelle afvoer van mest naar een externe mestopslag, al dan niet gevolgd door vergisting, een duurzame oplossing zijn voor de melkveesector. Momenteel ontbreken echter concrete meetgegevens op basis waarvan de effectieve ammoniak- en methaanemissiereductie van het geheel (stal + externe mest- en digestaatopslag) wettelijk vastgesteld kan worden.
Project
Het project SMILE beoogt de erkenning van een melkveestal met snelle mestverwijdering als emissiereducerende techniek. Concreet streven de projectpartners naar het vaststellen van de reductie van methaan- en ammoniakemissie door het toepassen van snelle mestverwijdering in melkveestallen op basis van de resultaten van onderzoek, waarbij enerzijds de emissies op stalniveau en anderzijds de emissies op niveau van de externe mest- of digestaatopslag worden bemeten. De ambitie is om een zo hoog mogelijke reductie van emissies te halen met zo weinig mogelijk beperkingen qua praktische haalbaarheid, kostprijs, energieverbruik.
De projectuitvoerders zijn het Instituut voor Landbouw- Visserij- en Voedingsonderzoek (ILVO), de Vlaamse instelling voor Technologisch onderzoek (VITO) en de Hooibeekhoeve. Het onderzoek start om 1 januari 2026 en loopt vier jaar tot eind 2029. Tussentijdse onderzoeksresultaten zullen indien relevant tijdens de loop van het onderzoek worden bekendgemaakt.